Jak przygotować przemówienie i prezentację krok po kroku

Zadaj sobie trzy pytania:

• Co już wiedzą o temacie, a czego nie?
• Dlaczego ich to obchodzi, albo dlaczego powinno?
• Co ich przekona: liczby, historia, autorytet, przykład z życia?

Wystąpienie dla specjalistów i dla rodziny na weselu może mieć tę samą główną myśl, ale zupełnie inne przykłady i słownictwo.

Słuchacz nie może wrócić do poprzedniego akapitu, tak jak czytelnik. Dlatego struktura musi być prostsza niż w tekście pisanym, a najważniejsza myśl powinna paść kilka razy. Sprawdzony szkielet:

1. Otwarcie (ok. 10% czasu): coś, co przyciąga uwagę, i zapowiedź, o czym będzie.
2. Rozwinięcie: dwa lub trzy punkty. Każdy z jednym konkretnym przykładem, historią albo liczbą.
3. Zakończenie (ok. 10% czasu): powrót do głównej myśli i wezwanie do działania.

Pierwsze zdania decydują, czy słuchacze odłożą telefony. Zamiast „dzień dobry, nazywam się… i dzisiaj opowiem o…”, zacznij od jednej z tych rzeczy:

• Pytanie, na które słuchacze chcą znać odpowiedź: „Ile godzin w tygodniu spędzacie na spotkaniach, które nic nie wnoszą?”.
• Krótka historia: „Trzy lata temu stałam na tej scenie i zapomniałam, jak mam na imię” (jeśli to prawda!).
• Zaskakujący fakt, który podważa to, co słuchacze myślą.

Przedstawić się możesz chwilę później. Gdy wszyscy już słuchają, nikt nie będzie miał Ci tego za złe.

Ludzie pamiętają historie lepiej niż wykresy. Dobra historia w wystąpieniu jest krótka, ma bohatera, problem i zmianę, a na końcu wraca do Twojej głównej myśli.

Kilka środków, po które mówcy sięgają od starożytności: kontrast („nie chodzi o to, ile mówisz, tylko co zapamiętają”), wyliczenie w trzech elementach, powtórzenie kluczowej frazy, pytanie retoryczne. Używaj ich oszczędnie, w najważniejszych miejscach.

Najgorsze zakończenie to „to chyba tyle, są pytania?”. Ostatnie zdania słuchacze pamiętają najlepiej, więc przygotuj je równie starannie jak otwarcie:

• powtórz główną myśl innymi słowami,
• powiedz, co słuchacze mają z nią zrobić,
• jeśli wystąpienie zaczęło się od historii, wróć do niej i domknij ją.

Jeśli przewidziano pytania, zrób je przed ostatnim zdaniem. Wtedy wystąpienie kończy się Twoją myślą, a nie przypadkowym pytaniem z sali.

Slajdy są dla słuchaczy, nie dla Ciebie. Jeśli zawierają cały tekst wystąpienia, ludzie czytają zamiast słuchać, a Ty mówisz do ekranu zamiast do nich.

• Jedna myśl na slajd, najlepiej obraz albo jedna liczba.
• Tekst tak duży, żeby dało się go przeczytać z końca sali.
• Notatki trzymaj w kartkach lub widoku prowadzącego.

Wystąpienie wyuczone słowo w słowo brzmi sztucznie, a jedno zapomniane słowo potrafi wywołać panikę. Lepiej zapamiętać kolejność myśli i kilka kluczowych zdań: pierwsze, ostatnie i przejścia między punktami.

1. Pierwsza próba na głos, ze stoperem. Prawie zawsze wyjdzie za długo, więc tnij.
2. Druga próba: nagraj się telefonem i obejrzyj nagranie.
3. Trzecia próba: przed jedną lub dwiema osobami, z prośbą o szczerą opinię.

Przy nagraniu zwróć uwagę na głos i ruch, nie tylko na słowa. Badania pokazują, że mówcy oceniając siebie patrzą głównie na treść, a publiczność bardziej na sposób mówienia (Tanveer i in., 2017). O tym, jak pracować nad tą częścią, piszemy w poradniku głos i mowa ciała. A jeśli przed próbą ściska Cię w żołądku, zajrzyj do poradnika o tremie.

Nie ma sztywnej reguły, ale przygotowanie zwykle trwa o wiele dłużej niż samo wystąpienie. Zaplanuj czas osobno na wymyślenie głównej myśli i struktury, na napisanie i na próby. Próby są najczęściej pomijane, a dają najwięcej.

Szukasz innych tematów? Zobacz cały przewodnik przemawianie publiczne albo sprawdź kluby w swoim mieście.